Vërtet, pse po armatoset kaq shumë Serbia?
Po sjell të përshtatur në shqip nga greqishtja një shkrim nga gazeta greke ΤΟ ΒΗΜΑ, në numurin e saj të sotëm:
Aleksander Vuçiq ble armë moderne nga furnitorë të ndryshëm, si Franca, Turqia dhe Kina, pa ndërprerë lidhjet me Rusinë.
Çfarë planesh ka ai për Ballkanin?
Serbia, e cila doli nga tuneli i luftës civile rreth dy dekada më parë, nuk është një vend i pasur. Megjithatë, presidenti dhe qeveria e tij, me një mandat të ri popullor, duket se kanë miliarda euro të mjaftueshme për të blerë sisteme të reja dhe të avancuara armësh, duke injoruar pasojat për ekonominë.
Siç tha të hënën presidenti serb Aleksander Vuçiq, negociatat tashmë janë duke u zhvilluar me Parisin për furnizimin me një numur të konsiderueshëm të avionëve luftarakë Rafale. “Ne kemi diskutuar për blerjen e 12 avionëve tash e një vit, ndërsa në të njëjtën kohë po shqyrtojmë mundësinë e blerjes së 12 të tjerë të përdorur nga një vend tjetër (perëndimor)”, tha Vuçiq për Reuters, pa dhënë detaje të mëtejshme.
Negociatat dhe marrëveshjet
Ai vetë dy ditë më parë kishte përmendur një tjetër blerje të mundshme, këtë herë nga Turqia. “Në takimin tonë me presidentin turk Tajip Erdogan, i thashë se donim të blinim Bayraktar dhe ai më premtoi se mund t’i merrnim,” tha ai, duke iu referuar dronëve të njohur dhe jashtëzakonisht të popullarizuar që kanë marrë pjesë në të gjithë. luftërat e viteve të fundit (dhe në Ukrainë).
Por qeveria dhe presidenti serb nuk ndalen me kaq. Siç raportohet nga disa media dhe konfirmohet nga fotot përkatëse, gjashtë aeroplanë transportues gjigantë kinezë Y-20 që mbanin sisteme të integruara të mbrojtjes raketore u ulën në Aeroportin Civil të Beogradit të shtunën.
Vuçiq nuk hezitoi të konfirmojë blerjen, duke theksuar se marrëveshja është nënshkruar në vitin 2019. Ai premtoi se do prezantojë publikisht këtë javë “krenarinë më të re” të Forcave të Armatosura Serbe – e cila, thonë ekspertët, mund të konkurrojë me S-300 ruse dhe Patriot-ët Amerikanë.
Kjo, në fakt, nuk është blerja e parë e pajisjeve ushtarake kineze nga Serbia. Për hir të së vërtetës, në vitin 2020 është marrë tipi pa pilot Chengdu Pterodactyl-1, ndërsa informacionet flasin për marrëveshje të tjera në proces apo në fazën e negociatave. Një vit më parë, në vitin 2019, vendi kishte blerë një numër të raketave franceze Mistral tokë-ajër.
Pse tani?
Këto zhvillime tregojnë dy gjëra:
Beogradi nga njëra anë synon të modernizojë sa më shpejt arsenalin e tij, duke shfrytëzuar të gjitha burimet e mundshme dhe çdo furnizues. Nga ana tjetër, për t’u diferencuar nga sistemet sovjetike dhe ruse, të cilat aktualisht dominojnë ushtrinë dhe forcat ajrore, pa u anëtarësuar në të njëjtën kohë në NATO dhe SHBA.
Pyetja, natyrisht, është se pse Serbia po i bën këto lëvizje, të cilat kërcënojnë të hedhin në erë buxhetin e saj. “Ka tre vende (…) dhe shumë konkurrencë atje,” tha Vuçiç, pa dhënë detaje.
Shumë besojnë se kjo garë armatimi, e cila duket se prek edhe vendet e tjera të Ballkanit, nuk premton asgjë të mirë. Aq më tepër që ka shumë probleme të pazgjidhura – Kosova, Bosnja dhe Hercegovina, etj.
Përshtatur në shqip
Edmond Shallvari
