Rrefim
Copez jete
Ditari I’m!
Vitet rendin njera-pas -tjetres.Jane numra arihmetik,
jo percaktuese per jeten.Jeten e percakton udhetimi qe ben nder vite.Hapat qe leshon,te vegjel apo te medhenje.Te ngadalte apo te shpejte.Qe lene gjurme te thella,ose lehta.
Jeta, nuk eshte nje e tere, jane grimca,DHE behet nje e tere.Jane castet e momentet e perjetuar,qe perbejne ngjarje,histori DHE tregim,te pare ne sensin pozitiv apo negative.
Njeriu, natyrshem I memorizon ne mendjen DHE trurin e tij. Nder vite, ne momentin qe rikthehesh jetes
nuk shikon me jeten reale,por ne menyre figurative,
e shikon jeten si ne perralla.Here te buzeqesh, here te deshpron,here dhimbje qe nuk pushon e te LENDON.
Jeta shfaqet si e tere ne nje “sfond” te dizanjuar me ngjyrat e ylberit.Te qendisur DHE shkruar me penel
cdo grimce te jetes,ne cdo stine te vitit
Shikon qiell te kthjellet DHE me re.Drite DHE erresire.Male,fusha,kodra te gjelbruara,te lulezuara,apo te xhveshura, te zverdhura,DHE kalbezime.
Dete e oqeane,te kripura DHE te embel
Rruge te drejta,DHE me kthesa,por qe Kane nje fund…
Kur e mendojme ne teresi, themi jete e bukur ose e keqe.Kur ndalemi ne grimcat e jete’s,ndjene nostalgji, ose deshprim.Te dyja Kane ndjesi.
Dua te rikthehem nder vite ne nje grimce te vogel jete.
Ishin vitet 72-76.Vazhdoja studimet ne nje nga shkollat e mesme ne Kryeqytet.Ne atekohe, Ishte privilegje per mua DHE cilin do qe I jepej kjo mundesi te studionte DHE jetonte ne Tirane.Pervecse kualifikoheshe per nje Pune,ishe me e formuar me nje kulture DHE edukate te qyteteruar si vlere pozitive njerezore, individuale DHE shoqerore.
Qe periudha me e bukur per Moshen tone,krahas rimekembjes se vendit me nje regjim diktatorial,me nje jete individuale te kufizuar,filloj liberalizimi I jete’s.
Disi, liri me shume.
Filloj te fryente era e perendimit.Rinia Ishte me e ndjeshme, frymarreje disi me te mjaftueshem.Kjo filloj te ndjehej qe ne veshje,Jo me uniforme,por me shijet individuale.Filluam te degjonim muzike te huaj,kryesisht italiane.Na u lane te hapura stacionet e huaja.Frekuentim masiv I filmave te huaj ne kinemate tona,do zinim rradhe per vend.
Leximit masiv DHE me shume pasion I librave me autor te huaj,qe I gjenim ne biblioteken e shkolles DHE te qytetit.Pra, po na krijoheshin mundesite per kualifikim,per dije,kulture DHE cilivizim qe na mungonte rinise,shoqeruar ne pergjithesi.
Por c’ndodhi…shume shpejt,gjithecka u permbys.
Nje kokenxehte I nomeklatures,kete liberalizimi te domosdoshme,e paraqet si degjenerim I rinise,DHE largim nga parimet e ideollogjise sunduese.
Roli I ketij individi,coj ne pasojat te renda.
Ndeshkim me burgim drejtuset e artit e kultures te asaj kohe per liberalizimin ne art DHE kulture
U ndeshkuam te gjithe.Kur mendoj veten,them…
padrejtesia nuk ka falje,por ndeshkim.
Po sjelle ndermend nje fakt.
Ishte fundit I vitit.Profesori I lendes”Njohurite fillestare te Marksizmit”nuk me klasifikon me note pozitive,duke qene e perparuar.Isha ne krye te udheheqjes se organizates se rinise.Me ndergjegje,Isha per liberalizimin ne fushen e artit DHE kultures,duke pare te ardhmen ne nje prespektive te re,krahas ekonomise DHE zhvillimin e shoqeruar per t’ju pergjigjur kohes DHE nevojave ne rritje.
Nuk dija si te veproja.Deshprimi me kapuloj.
Frika, mentaliteti per tu paragjykua Ishte evident.
Mendova,nuk ja vlente te debatoja me professorin.
Si disa te rinje,DHE une kisha ndryshuar veshjen,
nje pal pantallona nga biciboj ne kauboj,DHE nuk doja
ti dilja ne shteg. Kuptohet,Ishte thjeshte “kokefortesi”
Mendova DHE vendoasa ta diskutoja DHE ti perulesha familjes time,per cka Ishte pergjegjesia I’me.Fale dashurise DHE mirekuptimit,qe gjeta ne familje.Me degjuan DHE me inkurajuan duke me thene:Vullneti DHE pasioni per dije te mos mungoje.
Kjo te duhet ne jete.Jeta nuk eshte vije e drejte,ka kthesa e pengesa.Vetem me dije e mencuri do ti kapercesh.Neser do te hasish t’jera pengesa.Kjo mund te jete e para, por Jo e fundit.
Ketu gjeta celesin e suksesit.Besimin ne vetvete DHE pertej saj, respektin DHE dashurine ne familje, DHE nga ajo Dite e ne vijim eshte konsideruar DHE vleresuar gjeja me e shtrenjte ne jete.
I’m vella, kishte mbaruar studimet e larta(gjuhe-letersi).Krahas lendes tij, ne nje shkolle te mesme jepte DHE lenden e Marksizmit.Kuptohet,nuk kishin mesues per kete lende.
Meqe ishim te rinje,me mbeshteti,me inkurajoj duke marre persiper pergjegjeshmerine prinderore, te me shoqeronte ne nje ballafaqim me professorin e lendes.
Per te qene me I sigurt ne Njohurite e Mia,me mori ne provim me nje permbledhje te lendes.
U ndje mire,DHE disi I sigurt qe ne ballafaqim do kishim sukses,DHE keshtu u veprua.
Ballafaqimi me profesorin, nuk arriti suksesin e duhur,me pretekstin,se une nuk e veresoj lenden per njohurit,por per bindjet ndryshe nga Njohurite.
Meqe ky qendrim nuk u gjet ne rregulloren e shkolles,ne ja arritem,me nje komision te vecante,baze rregullores,ju nenshtrova provimit.
Me e bukura e provimit Ishte teza”Roli I individit ne shoqeri DHE histori”
Pergjigja ime u shoqeruar me shembuj konkret,duke ditur se Njohurite mesohen,por bindjet nuk ndryshohen.
U vleresova maksimalisht,DHE sot qe e sjelle ne mendje me krijo ndjesi te vecante: kenaqesi DHE deshprim per gjithe ato qe provojne padrejtesine.
Rikthimit ne grimcat e jete’s,nuk eshte thjeshte nostalgji,por nje hulumtim,per te konfirmuar,riaformim, reagime e reflektime ne ngjarje apo historine qe perben.
Raste te tilla shpesh kane ndodhur me pare,Edhe sot,ne forma te tjera ndodhin.
Keto na bejne te mendojme,se shoqeria njerezore, DHE individe te vecante, ka DHE kete predispozite te vuaj nga individe te kamufluar me detyre apo funksione te besuar instuticionale.
Kjo eshte fatekeqesi qe pengon rrugen e zhvillimit per me tej te shoqerise njerezore…
dhe penalizon personalitetin individual…
Fatmira Limani 15/12/2020
